آرامش را می جویی؟ ساحلش اینجاست
داشتن زندگی موفق یکی از اهدافی است که آدمی برای دست یابی به آن در طول تاریخ بسیار تلاش کرده و ضرورت پرداختن به این امر در زندگی امروزه ما از اهمیت فوق العاده ای برخوردار است. شاید بتوان گفت هدف از ایجاد مکاتب گوناگون بشری، دست یابی به این موضوع باشد.
مجموعه پنج جلدي كتاب «تا ساحل آرامش»، برگرفته از برنامه «پرسمان خانواده» با موضوع گامهاي موفقيت در زندگي مشترك با همكاري راديو معارف به این موضوع پرداخته است. این مجموعه که از سال 88 از طریق رادیو معارف با کارشناسی محسن عباسی اجرا شد، به تبیین مسائل زندگی مشترک بر اساس آموزه های دینی پرداخته است.
بدون تردید کسی که در آستانۀ
ازدواج قرار داشته و یا از این مرحله گذشته و زندگی مشترک خویش را تشکیل داده،
نیازمند به یاد گرفتن قواعد زندگی مشترک است. امروزه
شاید علت بسیاری از مشکلات موجود در زندگی ها را نداستن این قواعد برشمرد. این
موضوع نیز بسیار واضح است که یادگیری این مسائل کافی نیست و باید به آنها جامه عمل
پوشاند اما تجربه نشان داده افراد دلسوز نسبت به زندگی خود، برای بهتر شدن زندگی
خود نیازمند یادگیری این قواعدند.
طبق آمارها بسیار دیده شده افرادی که در آستانه ازدواج قرار دارند بعضا در مسائل پایه ای و اصلی زندگی که همان هدف زندگی است دجار تردید و انحراف عقیدتی هستند و دیدگاهی که به عنوان ملاک خود در نظر می گیرند برگرفته از فیلم های غربی و یا قواعد روانشناسی غیر دینی است. ما معتقدیم که دین در همه ابعاد پاسخگوی نیاز انسان است و در انتخاب همسر و نحوه برخورد با همسر و همچنین تربیت فرزند برنامه جامعی دارد. بنابراین رویکرد اصلی این مجموعه تبیین مسائل زندگی مشترک بر اساس آموزههای دینی است.
از این مجموعه پنج جلدی سه جلد اول به برشماری و توضیح 28 گام اساسی برای رسیدن به یک زندگی موفق دینی می پردازد و در دو جلد پایانی به پرسش هایی پاسخ داده که در مدت پخش برنامه در رادیو معارف از کارشناس برنامه پرسیده شده است. این پرسش ها در جهت عملی کردن 28 گام می باشد.
در ادامه لازم می دانیم به صورت موردی گام های مذکور را به اختصار برشماریم:
پیشگام: اهمیّت یادگیری قواعد زندگی مشترک
گام اوّل: هدف زندگی را فراموش نکنیم
برای این که بتوانی تعریف درستی از خوشبختی و بدبختی داشته باشی، باید بدانی دلخوشی تو در این دنیا چیست؟ اگر بگویند تا یک ساعت دیگر از دنیا میروی از این که به کجا نرسیدهای ناراحت میشوی؟ خوشبختی و بدبختی، نزدیک شدن و دور شدن تو از هدفی است که برای آن زندگی میکنی.
گام دوّم: نشانة موفّقیت در زندگی مشترک چیست؟
ازدواج میکنیم که آرامش پیدا کنیم. به دنبال آرامشیم تا سرمایهاش کنیم برای رسیدن به هدفی که برای آن به دنیا آمدهایم. آرامش یافتن با ازدواج در گرو زندگی با کفو است. اگر همسرمان کفومان نیست، چه کنیم؟ اگر هست، چگونه از این کفویت برای رسیدن به آرامش استفاده کنیم؟
گام سوّم: قرار دادن یک معیار ثابت در زندگی
معیارهای زیادی در زندگی من و تو وجود دارد که برنامههای زندگیمان را تنظیم میکند. حرف مردم یکی از همین ملاکها است. زندگی دیگران، پول، خواستهها و تمایلات نفسانی و ... . آیا میتوان زندگی را با این ملاکها مدیریت کرد؟ معیار ثابتی که بتواند ثبات زندگی ما را ضمانت کند چیست؟
گام چهارم: پُر نگه داشتن کانون خانه از معنویّت
گذشتن از هواهای نفسانی، کنار گذاشتن منیّتها، مبارزه با انحرافاتی که در زندگی هر کسی ممکن است رخ دهد، نیازمند به قوت یافتن معنوی است. برای این که بتوانیم به این اندازه از معنویت برسیم چه باید کرد؟
گام پنجم: قرار دادن خود، در جایگاه مشخص هستی
زن، زن است و مرد، مرد. برای این که نظام زندگی از هم فرو نریزد باید زن در جایگاه زنانۀ خود بماند و مرد هم مردانگی کند؛ اما چگونه؟
گام ششم: تلاش برای شناخت روحیّات و حسّاسیتها
آیا میدانی یکی از دلایلی که با همسرت به مشکل برمیخوری آن است که شناخت خوبی از روحیات و حساسیتهای او نداری؟ آیا میدانی برای مدیریت صحیح رفتار خود با همسرت، باید رفتار خود را با روحیات و حساسیتهای او تنظیم کنی؟ چگونه میتوان با روحیات و حساسیتهای همسر آشنا شد؟
گام هفتم: همان طور برخورد کنیم که دوست داریم با ما برخورد کنند
اگر هر کسی همان طور که دوست داشت دیگران با او برخورد کنند با دیگران برخورد میکرد، بسیاری از مشکلات پیش نمیآمد و بسیاری از مشکلات پیش آمده به راحتی هر چه تمامتر حل میشد.
گام هشتم: شکارچی عیبهایمان باشیم
فکر میکنی چرا این اندازه روی عیبهای همسرت تمرکز یافتهای و توجه به این عیبها هم دل تو را نسبت او تیره کرده؟ یکی از دلایل اصلی، غافل شدن از عیوب خویش است.
گام نهم: انتقاد پذیری
برای این که بتوانیم عیبهای خود را اصلاح کنیم، باید چشمهای همسرمان را هم به یاری بطلبیم. اگر انتقادپذیر باشی، راه رشد را در مقابل خود باز کردهای؟ البته حواست باشد اگر میخواهی به همسرت کمک کنی تا عیبهای خودش را اصلاح کند، در مقام یک منتقد باید مهارتهایی را یاد بگیری.
گام دهم: محبّت؛ روح زندگی
بدون محبت زندگی طعمی ندارد. محبت زندگیهای سخت را هم شیرین میکند. نبود محبت، بهترین زندگیها را هم تلخ میکند. شاید تو هم مانند برخی دیگر فکر کنی،که همسرت را غرق محبت کردهای؛ اما اگر با شیوههای محبت به همسر آشنا شوی، طور دیگری قضاوت کنی.
گام
یازدهم: خوش خُلقی، محور زندگی
وقتی اخلاقت خوب باشد، همه دوستت دارند. تو هم از انسان بداخلاق فراری هستی؛ اصلا انسان بداخلاق از خودش هم فراری است. میدانم که دوست داری، با خشمت مبارزه کنی؛ اما راهش را باید گرفت. وقتی با عصانیتها مبارزه کردی، زندگی آغاز دیگری خواهد یافت.
گام دوازدهم: صداقت؛ رکن زندگی
تنها زمین نیست که میلرزد. در زندگی هم زلزله میآید. مراقب باش با دوری از صداقت، زندگی خودت را نلرزانی. اعتماد چیزی نیست که اگر رفت، به این راحتی برگردد.
گام سیزدهم: احترام متقابل؛ دیواری که نباید شکسته شود
احترام، دیواری است که ترک برداشتنش، زندگیمان را به هم میپیچد. اختلاف امری طبیعی است؛ البته حد و اندازه دارد؛ اما به نظر تو نمیشود، محترمانه با هم اختلاف داشت؟
گام چهاردهم: درک متقابل؛ زمینة تفاهم
اگر میخواهی همسرت از زندگی با تو راضی باشد، به او بفهمان که او را میفهمی. زندگی با کسی که تو را درک نمیکند، مانند زندگی با کسی است که زبانت را نمیفهمد. مراقب تو آن کسی که نباشی که همسرت احساس میکند زبانش را نمیفهمی.
گام پانزدهم: اعتدال در تمام مسائل زندگی
زیبایی تمام خوبیها با افراط و تفریط تبدیل به زشتی میشود. عبادت، تفریح، رفت و آمد، کار، نظافت و بهداشت، پوشاک و ... اموری است که با افراط و تفریط در آنها میتوان مشکلات زیادی برای زندگی تولید کرد.
گام شانزدهم: نظافت و آراستگی
نظافت و آراستگی چیزی است که هر انسانی آن را دوست دارد؛ فارغ از این که چگونه می اندیشد و به چیزی اعتقاد دارد. نظافت بدن، لباس و خانه را نباید دست کم گرفت. یک بار زندگیات را مرور کن، شاید به این نتیجه برسی که برخی از بهانهجوییهای همسرت ریشه در عدم توجه تو به نظافت دارد.
گام هفدهم: تأمین فضایی شاد در خانواده
شادی نیاز انسان است؛ کوچک و بزرگ هم ندارد؛ اما فکر نکن که شادی را تنها با پول میشود به دست آورد. چه بسیار خانوادههای ثروتمندی که با شادی قهرند و چه بسیار خانوادههای مستمندی که شادی رفیق دیرینۀ خانۀ آنها است.
گام هجدهم: برنامه ریزی؛ استفادة بهینه از عمر
عمر سریالی است که هر چه التماس کنی، برایت تکرارش نمیکنند؛ پس باید بیشترین و بهترین استفاده را از آن کرد. برای استفاده از عمر باید برنامه داشته باشی؛ اما چگونه باید برنامه ریخت تا بتوان آن را اجرا کرد؟
گام نوزدهم: ایجاد فرهنگ گفتگو
به حکم این که انسانی و عقل داری، باید بتوانی بسیاری از مسائل زندگیات را به میدان گفت و گو بکشانی. همه چیز را که نمیشود با دستور و تحکّم حل کرد. نگو بارها گفت و گو کردهام و نتیجه نگرفتهام. باید با مهارتهای گفت و گو آشنا شوی تا بتوانی گفت و گوی سازندهای داشته باشی.
گام بیستم: شاکر بودن و پرهیز اکید از مقایسه
این قدر همسرت را با دیگران مقایسه نکن. مقایسه، بلای زندگی مشترک است. وقتی به ورطۀ مقایسه افتادی، دلت از همسرت زده میشود. میدانی چگونه باید از دام مقایسه رهایی یابی؟
گام بیست و یکم: سرزنش ممنوع
وقتی همسرت را سرزنش کردی و در این کار زیادهروی هم کردی، منتظر اتفاقهای ناگوار باش. سرزنش؛ به ویژه وقتی رنگ افراط به خود گرفت، از دوست برای تو دشمن میسازد.
گام بیست و دوّم: سوء ظنّ ممنوع
چرا وقتی رفتاری از همسرت میبینی، که چند احتمال دربارۀ آن وجود دارد، بدترین احتمال را در خیالت بزرگ میکنی؟ مگر نمیشود احتمالهای خوب را هم در فکرت پرورش دهی؟ با گمانهای بد انبوهی از دیوارهای بلند را به دور خود میکشی که هر روز فاصلۀ تو را با خوشبختی و شادکامی بیش از پیش میکند.
گام بیست و سوّم: قهر ممنوع
وقتی برای رام کردن عقل، منطق هست و برای آرام کردن دل، محبت؛ چرا قهر؟ قهر فاصلۀ تو را با همسرت زیاد میکند؛ به گونهای که او در خلوتش تو را محاکمه میکند و تو هم او را ذهن خویش متهم میکنی. قهر راه چاره نیست، عمیق کردن مشکل است.
گام بیست و چهارم: صبر، سرمایة زندگی
برای رسیدن به هدف باید صبر کردو هر اندازه هدف بزرگتر باشد، صبر بیشتری هم نیاز دارد. اگر قلههای بلند را نشانه گرفتهای، بدان که عجله انگیزۀ تو را برای فتح قلهها ضعیف خواهد کرد.
گام بیست و پنجم: عذر خواهی و پذیرش عذر
اشتباه کردن، اشتباه بزرگی نیست، اشتباه بزرگ آن است که اشتباه کنی و عذرخواهی نکنی. حتی اگر اشتباه بزرگی هم مرتکب شدهای، با عذرخواهی میتوانی بزرگی اشتباهت را از یاد همسرت ببری. یادت باشد اگر همسرت هم اشتباهی کرد و پوزش طلبید، بیمنت عذر او را بپذیری.
گام بیست و ششم: مدارا و رفق
همه چیز که بر وفق مراد انسان نیست. دنیا بر مدار مراد چه کسی چرخیده که تو دومین نفر باشی. مشکلاتی در زندگی هست که شاید راهی برای حل آنها وجود نداشته باشد؛ اما ناامید نشو؛ مدارا خود راه حلی است برای رسیدن به اهداف بلند.
گام بیست و هفتم: ایجاد فرهنگ گذشت
زندگی که دادگاه نیست تا تو به دنبال احقاق حق باشی. زندگی، زندگی است. باید گذشت کرد تا بتوان از زندگی لذت برد. گذشت رمز پیروزی در زندگی است.
گام بیست و هشتم: مشاوره؛ پشتیبانی مطمئن
میتوانی عقل دیگران را به کمک زندگی خود بیاوری. مشاوره دخالت دادن دیگران در زندگی نیست. کمک گرفتن از عقل دیگران برای حل مشکلات یا پیشرفت بیشتر در زندگی است.
مجموعه کتاب "تاساحل آرامش" توسط محسن عباسی نگاشته و انتشارات جامعه الزهرا (سلام الله علیها) با قیمت 19هزار تومان(قیمت دوره پنج جلدی) در اختیار علاقه مندان قرار گرفته است.
با اینکه تبلیغات بسیار ضعیفی برای تئاتر "سردار مهر و ماه" شده بود اما به نسبت استقبال عموم مردم از کارهای هنری آن هم به این سبک، جمعیت بد نبود. با شروع تئاتر و ذهنیتی که نسبت به نمایش های این چنینی داشتم خود را آماده دیدن صحنه هایی از کربلا و ... کردم. اما نمایش "سردار مهر و ماه" گویی با دیگر آثار از این دست متفاوت بود. علت تفاوت را می توان نگاه جدید هنرمندان و استفاده آنها از تکنیک های بروز و کارآمد داشت. تعبیری که برای این نمایش به کار می برند و آن تلفیق سبک سنتی و مدرن در این نمایش است تعبیر مناسبی است. با وجود اینکه مخاطب شاهد تغییراتی زیادی در صحنه نمی شد اما اجرای نمایش و همچنین افکت های مناسب همزمان با دیالوگی که بیان می شد فضای مناسبی را برای هم حسی ایجاد می کرد.
اللهم ارنی الطلعه الرشیده
روزها می گذرد و به شهادت شما نزدیک و نزدیک تر می شویم.هنوز غربتتان را حس می کنم .غربت ... . غربت تا چه حد ؟ قبر شریفتان کجاست ؟ کی شهید شده اید ؟هفتاد و پنج روز بعد از شهادت پدربزرگوارتان یا نود روز ؟ وقتی پیراهن مشکی را به تن می کنم و با افراد مختلف روبرو می شوم ، انگار نمی دانند که ایام شهادت شماست . می گویند خدا امواتتون رو بیامرزه . کسی فوت کرده ؟ و وقتی جوابشان را می دهم تازه می فهمند که ... .این است غربت .غربت چه کسی ؟بانویی که سید زنان عالم است . مقامش از مریم و آسیه و ... برتر است . مادر حسنین و زینبین است و همسر وصی رسول خداست .چه خوب گفته اند کسی که شما را دوست داشته باشد می تواند شما را مادر خطاب کند .مادرجان ! در این روزگار که فرزندتان مهدی (علیه السلام) ، نقاب غیبت بر چهره دارد ، جهان هر روز از داغ فراقش بی تاب می شود و انتظارش را می کشد . مادر جان بگذارید از شما بنویسم .از دوران کودکی تان .از اینکه چطور در دوران جاهلیت ، پرستار و مادر پدرتان بودید . از اینکه چقدر نزد پدر عزیز بودید . هنگامیکه وارد خانه می شدید ، حضرتش تمام قد ، به احترام شما می ایستادند دست شما را می بوسیدند . وقتی عازم سفری بودند ، برای خداحافظی ، پیش شما می آمدند و در هنگام برگشت ، اول به خانه ی شما وارد می شدند . من و امثال من جایگاه و مقام شما را نمی توانیم درک کنیم . مضمون همین جمله ام را امام صادق (علیه السلام) ، بیان فرموده اند که شما لیله ی قدر هستید که "و ما ادراک ما لیله القدر" کسی به درک قدر و منزلتتان نمی رسد . شروع می کنم به خواندن زیارت نامه شما : " یا ممتحنه امتحنک الله الذی خلقک قبل ان یخلقک فوجدک لما امتحنک صابره ... " "ای آنکه خدا تو را پیش از خلقتت بیازمود و تو را بر هرگونه مصیبت و بلا شکیبا یافت ..."این است مقام شما که فقط خدا و امام معصوم می توانند درکش کنند .ازنظر علم ، از نظر حیا ، از نظر ساده زیستی ، از نظر ... به اوج رسیده اید. بگذارید لا اقل یکی از این ها را باز کنم . همه ی ما درباره ی شما شنیده ایم وقتی فردی نابینا وارد منزل امیرالمومنین شد پیامبر مشاهده فرمود که شما برخاستید .فرمود : دخترم ! این مرد نابیناست .پاسخ دادید :"ان لم یکن یرانی فانی اراه و هو یشم الریح "(پدر! اگر او مرا نمی بیند ، من او را می نگرم .اگر چه او نمی بیند اما بوی زن را استشمام می کند.) رسول خدا پس از شنیدن سخنان شما فرمود :شهادت می دهم که تو پاره ی تن من هستی . ویا در هنگام شهادت خود ، دستور دادید که تابوتی درست کنند که کاملا بدن شما در آن از دید نامحرمان ، محفوظ باشد .اما الان ، وضعیت جامعه ی ما جور دیگری است .چقدر از دیدگاه شما فاصله گرفته است .خودتان فرموده بودید که بهترین زنان ، افرادی هستند که نه نامحرمی را ببینند و نه نامحرمی آنها را ببیند .نقل کرده اند وقتی در تقسیم کارها بین شما و امیر المومنین ، امور داخل خانه به شما محول شد ، بسیار خوشحال شدید که کمتر با نامحرم روبرو می شوید . بعضی از مادران و پدران ما هم دیگر رنگ دینی ندارند .به چه علت آمار طلاق اینقدر بالا رفته ؟!!اگر کشور های غربی این آمار را داشتند ، می شد این طور توجیه کرد که اطلاعات زیادی از منابع دینی ندارند و شاید با اسلام و ائمه آن طور که باید آشنا نیستند . اما زنان و مردان مسلمان جامعه ی ما چی؟آورده اند که امیرالمومنین روزی به خانه آمدند و فرمودند :فاطمه جان ! آیا غذایی داری تا گرسنگی ام برطرف شود ؟حضرت زهرا (سلام الله علیها )پاسخ دادند : نه ، دو روز است در منزل غذای کافی نداریم . آنچه بود به شما و فرزندانم دادم و و خود از غذای اندک موجود استفاده نکردم . امام فرمودند : فاطمه جان ! چرا به من اطلاع ندادی تا به دنبال تهیه ی غذا بروم .حضرت زهرا فرمودند :
هرچه ما پيش برويم، احتياج ما به كتاب بيشتر خواهد شد. اين كه كسى تصور كند با پديد آمدن وسائل ارتباط جمعىِ جديد و نوظهور، كتاب منزوى خواهد شد، خطاست. كتاب روزبهروز در جامعهى بشرى اهميت بيشترى پيدا ميكند. ابزارهاى نوظهور مهمترين هنرشان اين است كه مضمون كتابها و محتواى كتابها و خود كتابها را راحت و آسان منتقل كنند. جاى كتاب را هيچ چيزى نميگيرد.